Bu içerik yazarlarımızdan Melisa Atlı tarafından seslendirilmiştir.

Edebiyat dünyasına gazetelerdeki tiyatro eleştirileri ile giriş yapan Reşat Nuri daha sonra yayımladığı küçük hikayeleri ile tanınmaya başlamıştır. Bizler ise, Türk Edebiyatının bu değerli ismini bugün daha çok romanlarından tanırız. Yakın zamanda televizyona da uyarlanan Çalıkuşu romanını hemen hemen duymayan yoktur. Veya yine televizyona uyarlanan Yaprak Dökümü isimli romanı.. Hepsi senaristlerimiz için bir ilham kaynağı olmasa da ardından bizlere miras bıraktığı Eski Ahbap, Harabelerin Çiçeği, Miskinler Tekkesi, Acımak gibi bir çok eseri vardır.

Birçok başarılı yazar gibi Reşat Nuri’nin de romanlarının konuları birbirinden farklıdır. Ancak bu farklılıkların arasında kitapları okurken dikkatimizi çeken birkaç ortak nokta bulmakta mümkün oluyor. Hayatının ona getirmiş olduğu şartlar Nuri’nin yazar kimliğine birçok şey de katmıştır. Yazar da bu olanakları değerlendirmesini bilmiş ve bunları eserlerindeki ortak nokta haline getirmiştir.

Reşat Nuri Gültekin genç yaşlarda Anadolu’da birçok yerde bulunmuş. Bu gezileri sırasında ise birçok insan ile tanışmış, onları gözlemleme ve iyice tanıma fırsatı bulmuştur. Aynı zamanda hem yaşadığı döneminin gereği hem de siyasete ilgi duyması ve bazı zamanlarda içinde yer alması ile o dönem insanlarındaki değişime şahit olma fırsatı yakalamıştır. Yazarın yaşadığı dönem tam da insanların geleneksellikten sıyrılarak modern bir insan kılığına bürünmeye başladıkları döneme denk gelir. İyi bir gözlemci olan Reşat Nuri de tüm bunlara şahit olmuş ve bu özellikleri eserlerinde kullanmıştır.

Reşat Nuri Gültekin’in eserlerinde en çok şahit olduğumuz nokta Anadolu veya Anadolu insanıdır. Yazarın Çalıkuşu isimli romanında bu özellikleri ayrıntıları ile görürüz. Romanın baş kahramanı Feride Anadolu’nun birçok farklı yerinde öğretmenlik yapmış ve birçok farklı insan ile tanışmıştır. Kitap bize o dönemin Anadolu insanını yalnız başına geçimini sağlamaya çalışan bir genç kıza kollarını açan yardımsever bir profil olarak çizer. Ancak her dönemde ve her yerde olduğu gibi tabiki bu insanların kötüsüyle de karşılaşır Feride zaman zaman.. Zaten ona Anadolu’yu gezdiren de her seferinde adına çıkan çirkin dedikodular olmuştur.

Reşat Nuri aynı zamanda değişen toplum koşullarının insanlar üzerindeki etkisini de eserlerine işlemiştir. Yine Çalıkuşu’nda Feride Osmanlı döneminde yaşayan ancak idealleri ve hedefleri ile Cumhuriyet insanını yansıtmaktadır. Feride aydın bir Türk kızı kimliği ile görevi gereği tanıştığı Anadolu halkını sahip oldukları cehaletten kurtarmaya çalışmak gibi bir misyona sahiptir.

Eserlerinde sosyal konulara sıkça değinen yazar aynı zamanda aşk temasını da eksik etmez kitaplarından. O sosyal konular ile aşkı iç içe işlemiştir. Anadolu halkını ve sorunlarını aşk konusu içerisinde sıkılmadan ve başarıyla aktarmıştır. Bunun en canlı örneğini yine yazarın Çalıkuşu isimli romanında görebiliyoruz. Feride ve Kamran’ın aşkını konu alarak başlayan kitap ilerleyen sayfalarda uzunca Feride’nin Anadolu’daki maceralarına ve orada yaşadığı sıkıntılara değinir. Okur tam Kamran’ı unutacakken kitabın sonlarına doğru Kamran yeniden ortaya çıkar ve eser birden aşk konusuna geri döner. Tabiki yazar bunu parça parça değil her iki konuyu da ustalıkla bir arada anlatır. Anadolu’da görev yaptığı dönemde çok zorlanan Feride her zaman aklını bir köşesinde Kamran hep vardır. Yazar bunu bize her defasında hissettiriyor.

Yazar romanda temel aracın dil olduğunun bilincine varmış ve düzyazıda konuşma dilinin olanaklarından yararlanmıştır. Böylece yazdığı eserlerinin akıcı olmasını sağlamış oluyordu. Yazarın kullandığı üslup sayesinde kitapları akıcı, sade ve anlaşılır özelliklere sahip oluyor. Reşat Nuri Güntekin eserlerinde sıkça değindiği ve işlemeyi sevdiği sosyal sorunları ve aşk temasını iç içe işlemiş ve bunu yaparken de günlük dilden uzaklaşmadan, eserin sadeliğine ve akıcılığına zarar vermeden yapmıştır.

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here