Beğen
Beğen Harika Heuheu WOW Olmamış Kızdım!
8

Berlin Üniversitesinde ders vermekte olan Albert Einstein, yoğun Nazi baskısına dayanamayarak çareyi Paris’e geçmekte bulmuştu. Fakat halen Almanya’da bulunan Yahudi profesörler güvende değildi ve sığınacak bir ülke arıyorlardı. Bu sebeple 17 Eylül 1933 tarihinde OSE tarafından Albert Einstein imzalı bir mektup, Atatürk’e verilmek üzere TC Başbakanlığına gönderildi.

“Ekselansları, 
OSE Dünya Birliği’nin şeref başkanı olarak, Almanya’dan 40 profesör ve doktorun bilimsel ve tıbbi çalışmalarına Türkiye’de devam etmelerine müsaade vermeniz için başvuruda bulunmayı ekselanslarından rica ediyorum. Sözü edilen kişiler, Almanya’da yürürlükte olan yasalar nedeniyle mesleklerini icra edememektedirler. Çoğu geniş tecrübe, bilgi ve ilmi liyakat sahibi bulunan bu kişiler, yeni bir ülkede yaşadıkları takdirde son derece faydalı olacaklarını ispat edebilirler. Ekselanslarından ülkenizde yerleşmeleri ve çalışmalarına devam etmeleri için izin vermeniz konusunda başvuruda bulunduğumuz tecrübe sahibi uzman ve seçkin akademisyen olan bu 40 kişi, birliğimize yapılan çok sayıda başvuru arasından seçilmişlerdir. Bu bilim adamları, bir yıl müddetle, hükümetinizin talimatları doğrultusunda kurumlarınızın herhangi birinde hiçbir karşılık beklemeden çalışmayı arzu etmektedirler. Bu başvuruya destek vermek maksadıyla, hükümetinizin talebi kabul etmesi halinde sadece yüksek seviyede bir insani faaliyette bulunmuş olmakla kalmayacağı, bunun ülkenize de ayrıca kazanç getireceği ümidimi ifade etme cüretini buluyorum. 
Ekselanslarının sadık hizmetkârı olmaktan şeref duyan, 
Prof. Albert Einstein” 

Gelen bu mektubun ardından dönemin Başbakanı İsmet İnönü, bu mektubu dönemin Milli Eğitim Bakanı Reşit Galip’e gönderdi. Fakat sonuç olumsuzdu.

“Saygıdeğer profesör, 
İktidardaki hükümetin politikası gereği Almanya’da bilimsel ve tıbbi çalışmalarını yerine getiremeyen 40 profesör ve doktorun Türkiye’ye kabulünü dileyen mektubunuzu aldım. Bu beylerin hükümetimiz kuruluşlarında bir yıl ücretsiz çalışmayı kabul ettiklerini gördüm. Teklifiniz çok çekici olmasına rağmen ülkemiz kanun ve nizamları gereği size olumlu cevap verme imkânı göremiyorum. Saygıdeğer profesör, bildiğiniz gibi şu anda 40’tan fazla profesör ve doktor istihdam etmiş durumdayız. Çoğu benzer nitelik ve kapasitede olan bu şahıslar da aynı politik şartlar altındadırlar. Bu profesör ve doktorlar burada geçerli kanun ve şartlar altında çalışmayı kabul etmişlerdir. Şimdiki halde, çeşitli kültür, dil ve kökenlerden gelmiş üyelerle çok hassas bir oluşum geliştirmeye çalışıyoruz. O nedenle içinde bulunduğumuz şartlar gereği daha fazla personel istihdam etmemizin mümkün olmadığını üzülerek bildiririm. 
Saygıdeğer profesör, 
Arzunuzu yerine getirememenin üzüntüsünü ifade eder, en iyi duygularıma inanmanızı rica ederim.” 
İsmet İnönü

Bu talebin reddedilişine rağmen Einstein’in istediği 40 bilim adamı değil 190 Alman bilim adamı Türkiye’ye geldi. Başbakan ve Bakanlar Kurulunun muhalefetine rağmen bu önemli bilim adamlarına kapıyı açan kişi de tahmin edileceği üzere Mustafa Kemal Atatürk’tü.

İlk bilim insanı grubu geldiği zaman onları Dolmabahçe Sarayı’nda konuk İran Şahı şerefine verilen bir ziyafete davet eden de oydu. Hepsiyle tek tek görüşmüş, onlara hoş geldiniz demişti. Hatta profesör Alfred Kantorowicz, İran Şahının dişlerini tedavi etmiş, göz hekimi Joseph Igersheimer, Şah için yeni gözlük reçetesi yazmıştı.

Einsteindan Atatürke dramatik mektup

Kaynak: Zülfü Livaneli-Serenad

Beğen
Beğen Harika Heuheu WOW Olmamış Kızdım!
8

2 YORUMLAR

  1. Offff, Offff he zaman olduğu gibi yanlış karar veren lider ler tarafında hüsrana ogruyoruz sonuç kaçırılan fırsatları değerlendirmiyoruz yanlış politikalar alınan kararlar yüzünden de
    Yanildiklari i itiraf ediyorlar olan milletin gelişimin i sekteye ugratiyorlar

  2. İsmet Paşa çok cimri çok tutumluydu yurda yeni yatırımları bile masraflı diyip kabul etmiyordu bugün varolun seviye Atatürk sayesinde başarılmış.

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here